• Werken aan jezelf.
  • Terug naar de basis.
  • Samen over de finish.

Brein - Darm Connectie 

 

Niet voor niets wordt onze intuïtie ook ons buikgevoel genoemd. In onze buik zit namelijk ons tweede brein, de zetel van onze emoties. De Westerse geneeskunde komt stilaan ook achter hetgeen in de Oosterse geneeskunde vanzelfsprekend is. Het wrange gevoel in onze maag of buikpijn wanneer we angstig of zenuwachtig zijn, is geen inbeelding. Wel degelijk beschikken wij over een “zesde zintuig” in onze darmen. Onze “gut feeling” kunnen we wel vertrouwen, want meestal heeft die gelijk…

Dat je hersenen je buik beïnvloeden, is al veel langer bekend. Maar dat je darmen net zo slim zijn als je hersenen en daarmee je psychische gezondheid beïnvloeden, dat is iets de wetenschap pas onlangs ontdekte.

 

Fysiologie

Een kort lesje fysiologie. Je spijsverteringsstelsel loopt kort gezegd van mond tot kont. Deze hele weg is bedekt met slijmvliezen en ongeveer een half miljard zenuwcellen. Daarbij huist er in je darmen een bijzondere populatie, namelijk zo’n 2 kilo aan bacteriën. Met deze enorme hoeveelheid darmbacteriën en zenuwcellen zijn je darmen een heel gevoelig en slim systeem.

Ter vergelijking: je darmen bevatten minstens net zoveel zenuwcellen als je brein en kunnen volledig zelfstandig functioneren. Niet zo gek dus dat dit gebied het tweede brein wordt genoemd!

In onze darmen worden neurotransmitters aangemaakt, die via een rechtstreekse verbinding naar onze hersenen gaan, de Nervus Vagus of zwervende zenuw, de zeer belangrijke tiende hersenzenuw.

Neurotransmitters zijn chemische stoffen, zoals dopamine, serotonine en adrenaline, die in de hersenen de overdracht van signalen tussen zenuwcellen bewerkstelligen. Deze neurotransmitters worden in onze darmen aangemaakt zodat we goed kunnen functioneren. Neurotransmitters spelen een rol bij de prikkeloverdracht in het zenuwstelsel, van zenuwcellen naar klieren, spieren, zintuigcellen en weer terug.
De Nervus Vagus stimuleert de spijsverteringsenzymen en laat onze hersenen weten wanneer we voldaan zijn. Wanneer er hierbij iets mis loopt, dan is er een groot risico dat we ziek worden.

Zo wordt het grootste deel van de dopamine in de darmen gemaakt, en komt men er nu achter dat de ziekte van Parkinson wel eens in de darmen zou kunnen ontstaan.

Serotonine wordt omgevormd tot melatonine, onder andere dankzij de stof tryptofaan. Tryptofaan is een aminozuur dat we uit onze voeding moeten halen. Wanneer dit niet optimaal gebeurt, kunnen we slaapproblemen krijgen.

Ook andere ziekten worden in verband gebracht met darmproblemen en ontstekingen in die regio, zoals de ziekte van Crohn, depressie of Alzheimer, obesitas, fibromyalgie....

Hierbij zal verder onderzoek nog meer duidelijkheid moeten brengen.

Communicatie van 2 kanten

Je darmen zijn dus veel meer dan een veredelde voedselmachine.

Via de Brein - Darm As (dit is de verbinding tussen je hoofdbrein en je buikbrein) word gecommuniceerd. Wanneer deze communicatie niet goed verloopt, kun je klachten krijgen. De bacteriën in je darmen – dit noemen we je darmflora – spelen hierbij een heel belangrijke rol. Zij produceren bepaalde stoffen die de communicatie via de zenuwcellen mogelijk maken.

Ervaar je bijvoorbeeld gevoelens als angst, somberheid en stress dan heeft dit invloed op je darmen. Je eten wordt minder goed verteerd, je darmflora verslechtert en je kunt klachten als diarree of obstipatie krijgen. Houden deze gevoelens langere tijd aan, dan komt je immuunsysteem onder druk te staan. Hierdoor kun je steeds meer en meer (darm)klachten krijgen, zoals het Lekke Darm Syndroom.

De communicatie gaat ook de andere kant op. Het tweede brein in je buik stuurt voortdurend signalen naar de hersenen. Je darmbacteriën produceren zo’n 90 procent van het lichaamseigen serotonine, het bekende gelukshormoon (neurotransmitter)

Serotonine zorgt voor goede communicatie tussen zenuwcellen in je darmen en in je hersenen is het van grote invloed op je stemming. Raakt je darmflora uit balans door bijvoorbeeld ongezonde voeding, medicijngebruik (denk aan antibiotica) of onontdekte voedingsintoleranties, dan is dat van invloed op je hoe je je voelt.

Hoogsensitiviteit

Een bijzondere groep waarbij vaker darmklachten voorkomen, zijn mensen met hoogsensitiviteit (HSP-ers). Hoogsensitiviteit is geen psychische aandoening, maar een aangeboren gevoeligheid. Als HSP’er neem je allerlei prikkels veel intenser waar dan mensen die niet hoog gevoelig zijn.

Ook de darm-hersen-as is gevoeliger voor prikkels, waardoor je sneller darmklachten kunt krijgen. Dit kan enerzijds komen door gedachtes, emoties en stress anderzijds doordat je als HSP-er gevoeliger kunt reageren op voedingstoffen zoals gluten, lactose en suiker.

Blije buik, blij hoofd

Nu je weet hoe sterk de connectie tussen je darmen en je hersenen zijn, wil je natuurlijk weten hoe je zorgt voor een blij hoofd en een blije buik. Het antwoord is: zorg goed voor beiden!

Te beginnen met gezonde voeding!

Het is essentieel dat je het bacteriënvolkje in je darmen goed te eten geeft.

Hoe gezonder je darmflora, hoe beter de aanmaak van belangrijke hormonen (neurotransmitters) en hoe sterker je immuunsysteem. Dit doe je door véél groenten te eten (want: veel vezels) en zo min mogelijk geraffineerde suiker en bewerkte voedingsmiddelen. Wees daarnaast zeer matig met dierlijke producten en je komt al een heel eind.

Ook kan je de Nervus Vagus helpen kalmeren door Intermittent Living, dat heeft een positieve invloed op je zenuwstelsel en op je darmgezondheid.

 

Heb je PDS, (vage) darmklachten of herken je de link met je mentale gezondheid? Vraag dan eens om advies .

Met de juiste voedingsadviezen, onderzoek naar onderliggende oorzaken en aanvullende adviezen komt je buik tot rust en wordt je hoofd weer blij!